“Retourlogistiek is de achilleshiel én de sleutel tot circulair ondernemen”
“Retourlogistiek is de achilleshiel én de sleutel tot circulair ondernemen”
Voor Jeff Stubbe, CEO van luierfabrikant Woosh, begint circulariteit niet bij een ideaalbeeld, maar bij een businessmodel dat werkt in de praktijk. “Wij geloven sterk in ‘baby steps’: voortdurend kleine verbeteringen doorvoeren in plaats van te wachten op het perfecte model.”
Wegwerpluiers en circulariteit: op het eerste gezicht lijkt het geen evidente combinatie. Toch bewijst Woosh dat ook in een productcategorie met grote volumes en hoge gebruiksfrequentie circulaire stappen mogelijk zijn. Het Belgische bedrijf ontwikkelde een eigen ecologisch verantwoorde luier én een eigen model voor inzameling en recyclage. “Zo slagen we erin om het overgrote deel van onze verkochte luiers terug te halen”, stelt CEO Jeff Stubbe. “We verkopen niet alleen een product, we nemen er ook de verantwoordelijkheid voor op nadat het gebruikt is. Intussen bedienen we al een aanzienlijk deel van de Belgische kinderopvang en worden de gebruikte luiers via onze eigen logistieke systemen teruggebracht naar onze recyclage-installatie in Brugge.”
Jeff Stubbe: “Na een grondige studie van de luiersector kwamen we tot het inzicht dat de wegwerpluier op zich een bijzonder succesvol product is, maar dat vooral het einde van de levenscyclus problematisch is. Weggooien en verbranden is geen houdbaar verhaal. Vanuit die vaststelling zijn we zelf een oplossing beginnen zoeken.”
“Circulariteit is materialen zo hoogwaardig mogelijk in de kringloop houden, maar voor mij gaat het nog breder dan dat: het is vooral leren denken in systemen. Bij klassieke producten wordt vaak vooral gekeken naar features en kostprijs. Circulariteit vraagt dat je twee stappen achteruitzet en nadenkt over het volledige systeem en de volledige levenscyclus van een product. Net dat systeemdenken is volgens mij het grote verschil tussen een lineaire en een circulaire benadering.”
“Circulariteit zit bij ons in meerdere lagen. Eerst en vooral hebben we een luier ontwikkeld met gerecycleerd materiaal, maar ook met oog op latere recyclage. Daarnaast hebben we een dienstmodel uitgewerkt waarbij levering en inzameling gecombineerd worden. Dat deden we eerst voor kinderopvang, later ook voor consumenten. Door dat model zijn we zelf verantwoordelijk geworden voor de retourstroom, en precies dat maakt dat we compleet anders redeneren dan een klassiek lineair merk.”
“Vandaag halen we ongeveer 95 procent van de luiers die we in de markt zetten terug. Dat kunnen we doen dankzij een fijnmazig logistiek model met zes hubs in België. Vanuit die hubs worden de luiers naar één recyclagepunt gebracht, waar we de waardevolle materialen scheiden en opnieuw in de economie brengen. Zo bouwen we niet alleen aan een product, maar aan een volledig circulair systeem.”
“Wij hebben heel bewust gekozen voor een haalbare aanpak. In theorie kan je met alle materiaalstromen uit een luier iets doen, maar in de praktijk moet je keuzes maken. Vandaag focussen we op het recupereren van de plasticfolies, voornamelijk polypropyleen en polyethyleen. Die scheiden we van het organische materiaal. Dat organische deel wordt voorlopig nog verbrand, al blijven we bijkomende valorisatiepistes onderzoeken.”
“Door de plastics uit de luier te halen en opnieuw in de economie te brengen, realiseren we vandaag al een significante impact. Volgens onze inschatting reduceren we daarmee meer dan de helft van de CO2-impact die een klassieke luier heeft op het einde van zijn levensduur. Dat bevestigt voor ons dat circulaire vooruitgang niet perfect hoeft te zijn om waardevol te zijn.”
“Absoluut. Wij geloven sterk in ‘baby steps’: voortdurend kleine verbeteringen doorvoeren in plaats van te wachten op het perfecte model. Onze productontwikkeling staat dus niet stil. Nieuwe generaties van de luier moeten telkens een stap verder gaan op het vlak van circulariteit, recycleerbaarheid en impact.”
“Voor ons kan een circulair model alleen overleven als het ook bedrijfsmatig steek houdt. Daarom hebben we van bij de start nagedacht over een oplossing die tegelijk relevant is voor de klant én schaalbaar is voor ons bedrijf. Alleen zo kan je tractie opbouwen en die uiteindelijk omzetten in echte impact.”
“Operationeel werken we met zes logistieke hubs verspreid over België. Daardoor kunnen we grote volumes efficiënter bundelen en naar één recyclagepunt brengen. De exacte locatie van dat recyclagepunt is dan minder doorslaggevend dan de logistieke efficiëntie errond.”
“De samenwerking in Brugge, met IVBO als gastheer voor onze technologie, is voor ons heel belangrijk gebleken. Voor experimentele circulaire technologieën zijn milieuvergunningen vaak een grote uitdaging. Het feit dat we konden landen op een site met een ruime vergunning en een partner met de juiste visie, heeft ons toegelaten sneller te schakelen en het project effectief te realiseren.”
“Voor mij is retourlogistiek dé cruciale hefboom. Je kan nog zoveel mooie circulaire ideeën hebben, zonder efficiënte en betaalbare retourstromen blijft het bijzonder moeilijk om ze rendabel uit te rollen. Dat is de achilleshiel van veel circulaire modellen, maar tegelijk ook de sleutel tot schaalbaarheid.”
“Ik vind het daarom positief dat retourmechanismen stilaan normaler worden, zowel bij consumenten als bij bedrijven. Hoe groter en matuurder die retourstromen worden, hoe meer circulaire producten daarop kunnen aanhaken. Dat verlaagt de drempel voor tal van initiatieven die vandaag nog als te complex of te duur worden beschouwd.”
“Circulaire modellen hebben inherente inefficiënties. Ze zijn operationeel vaak complexer dan lineaire modellen en brengen dus ook hogere kosten met zich mee. Daarom zijn circulaire bedrijven nog meer genoodzaakt om via technologie efficiëntiewinst te zoeken. Dat kan gaan over operationele processen, IT, sales of service: op elk niveau moet je slim standaardiseren en vereenvoudigen.”
“Ook artificiële intelligentie kan uiteraard algemene efficiëntievoordelen opleveren, maar ik denk niet dat AI per definitie méér impact heeft voor circulaire bedrijven dan voor andere ondernemingen. De grootste circulaire uitdaging ligt vandaag voor ons nog altijd in systeemdenken en logistiek.”
“Waar mogelijk inzetten op hergebruik is een sterke quick win. Alles wat je kan vervangen door iets dat herbruikbaar is of minder snel vervangen moet worden, heeft op lange termijn vaak een grote meerwaarde. Natuurlijk moet ook daar de businesscase kloppen, maar op schaal zijn de voordelen vaak aanzienlijk.”
“Door kritischer te consumeren en ons beter te informeren. De nominale prijs in de winkel vertelt niet altijd het volledige verhaal. Een product dat op het eerste gezicht goedkoop lijkt, kan op termijn een dure keuze zijn. Wie bewuster nadenkt over de werkelijke kost per gebruik, maakt vaak automatisch duurzamere keuzes.”
“Daarbij dragen ook bedrijven een verantwoordelijkheid. Zij moeten helder en transparant communiceren, zodat consumenten die keuze ook effectief kunnen maken. Maar een nieuwsgierige, goed geïnformeerde consument blijft essentieel om circulaire oplossingen breder ingang te doen vinden.”
“Door de boodschap eenvoudig te houden. Circulariteit is vaak complex, en dan is de verleiding groot om alles in detail uit te leggen. Maar de aandacht van consumenten is beperkt. Als je mensen wil meekrijgen, moet je ervoor zorgen dat de voordelen helder, eerlijk en begrijpelijk zijn.”
“Dat is ook waarom we zelf inzetten op toegankelijkheid. Naast onze werking in kinderopvang zijn we vandaag ook beschikbaar voor consumenten via onze webshop, via biosupermarkten met give-backcontainers en via samenwerkingen met mutualiteiten. Hoe meer give-backpunten er zijn, hoe lager de drempel wordt om circulair gedrag ook effectief vol te houden.”
“Dat je niet wacht op perfectie. Als je alleen vertrekt vanuit het ideaalbeeld, riskeer je nooit van de grond te komen. Je moet een model bouwen dat vandaag al werkt, klanten overtuigt en stap voor stap beter wordt. Voor ons is dat de essentie van circulariteit: niet stilstaan, maar blijven verbeteren.”
Meer lezen
woosh.care/pages/missie
